İçeriğe Atla Menüye Atla
T.C. Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı
Arama

Açıklamalı Afet Yönetimi Terimleri Sözlüğü

Bir yapının taşıyıcı sistem elemanlarında , afet veya başka bir nedenle meydana gelen çatlak, kırılma, ezilme, çökme gibi hasar.
Binanın yapısal elemanları (temel, kolonlar, kirişler, döşemeler, taşıyıcı duvarlar, çatı) dışında kalan diğer kısımları ile bina içinde ve çevresindeki her türlü eşya ve donanımda meydana gelen hasar. Yapılarda hasar görebilen yapısal olmayan elemanlar, esas olarak 3 grupta toplanmaktadır: -->kritik sistemler ve tesisat (İng. critical sistems and facility) Binanın hizmet verebilmesi için gerekli sistemler, bağlantıları ve uzantıları (su, atık su, elektrik, haberleşme, ısıtma, havalandırma, gaz, jeneratör, transformatör, dağıtım-kontrol panelleri, yangın algılama-söndürme, acil çıkış sistem ve tesisatları vd.), -->mimari-dekoratif elemanlar (İng. architectural-decorative component) Bina ile fiziki olarak bütünleşmiş elemanlar (tavan, kapı, baca, pencere, bölme-ara duvar, aydınlatma donanımı, dış giydirme, kaplama, saçak vd.) -->eşya ve mobilya (İng. furnishing) Binanın ev, işyeri vd. olarak kullanım amacına göre, her bölümünde farklı fonksiyonlar için bulundurulan ya da kullanılan sabit ya da seyyar, özel ya da genel kullanım amaçlı eşya (mekanik, elektrikli, elektronik eşya ve donanım; ev, ofis, bahçe mobilyası; kültür ve sanat eserleri vd.)
Afet risklerini ve etkilerini azaltmak için politikalar, kanunlar, halkın bilinçlendirilmesi, yapının taşıyıcı sistemi haricindeki bütün kısımları ve binanın içindeki unsurlardan kaynaklanabilen yapısal olmayan tehlikelerin azaltılması (YOTA) için yapılacak çalışmalar ve eğitim ve öğretim gibi yollarla alınan önlem.
Bir yapının taşıyıcı sistemi haricindeki bütün kısımları ve binanın içindeki unsurlardan kaynaklanabilecek risklerin tümü. Bu risklerin azaltılması çalışmalarına yapısal olmayan risklerin azaltılması (YORA) denir.
Taşkın etkilerinin azaltılması için yapısal olmayan araçlar kullanılan sistem. Örneğin; arazi kullanım planlaması (taşkın yatağının bölgelere ayrılması), erken uyarı sistemleri, taşkın sigortası.
Yapıların yük taşıyan ve aktaran elemanlarının dışında kalan bölme ve kalkan duvarlar, iç ve dış cephe kaplamaları, tesisatlar, avizeler, tavan kaplamaları gibi elemanları ile yapı içindeki eşyalar, ekipman ve malzemelerden kaynaklanan tehditlerin tümü
Yapıların yük taşıyan ve yük aktaran elemanlarında onarım veya güçlendirme yapılması amacıyla alınan önlemlerin tümü.
Yapıların yük taşıyan ve yük aktaran taşıyıcı elemanlarında meydana gelebilecek hasar veya yıkılma olasılığı.
Taşkınların etkisini azaltmak üzere rezervuarlar, seddeler, tarama, saptırma yapıları, taşkından koruma gibi fiziksel çözümler kullanılan yapısal sistem.
Yapıların kolon, kiriş, döşeme, temel gibi yük taşıyan ve yük aktaran elemanları ile zemin özelliklerinden kaynaklanan tehditlerin tümü.
Yetkili makamca tehlikeli görülerek, sınırları harita veya krokilerle belirlenen yer.
Olumsuz sonuçları aniden değil de zamanla ve giderek ağırlaşan boyutlarda ortaya çıkan afet. Küresel ısınma, kuraklık, erozyon, çölleşme gibi doğa kaynaklı afetler ile sosyal dengenin bozulması gibi toplumsal afetler bu kapsamdadır.
Olmuş ya da olması muhtemel afetler nedeniyle yapılan hasar tespit çalışmaları veya jeolojik etütler sonucunda belirlenen afetzedelerden hak sahibi olan ailelere yapılacak konut, iş yeri ve kamu tesislerinin yapılacağı alan.
Kişilerin bir gruba ya da sürece yeniden dâhil olması veya parçası hâline gelmesi durumu. Örneğin bir mültecinin menşei ülkesindeki topluma yeniden dâhil olması.
Kişilerin bir gruba ya da sürece yeniden dâhil olması veya parçası hâline gelmesi durumu. Örneğin, bir mültecinin menşe ülkesindeki topluma yeniden dâhil olması.
Afet nedeniyle yıkılan, yanan veya kullanılamaz duruma gelen bina, tesis ve altyapıların işlevlerini görmek üzere, afetlere daha dayanıklı ve çevreye uyumlu bina ve tesislerin inşa edilme çalışması.
Bir kurum veya kuruluşun değişen koşullara uyum ve verimlilik artışı için, yönetim, sorumluluk, şeffaflık vb. gibi prensipler çerçevesinde gelişerek örgütlenmesi. Genellikle büyük afetlerden sonra ilgili kurumlarda, karşılaşılan aksaklıklar ve alınan dersler ışığında yeniden yapılanmaya gidilmektedir.
5366 sayılı Kanun uyarınca; yıpranan ve özelliğini kaybetmeye yüz tutmuş sit ve koruma alanı olarak tescil edilen bölgeler ile bu bölgelere ait koruma alanlarının, bölgenin gelişimine uygun olarak yeniden inşa ve restore edilerek bu bölgelerde konut, ticaret, kültür, turizm, ve sosyal donatı alanları oluşturulması, tabii afet risklerine karşı tedbirler alınması, tarihi ve kültürel taşınmaz varlıkların yenilenerek korunması ve yaşatılarak kullanılması amacıyla yetkili idarenin teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca kabul edilerek belirlenen alan.
Güneş, rüzgâr, jeotermal, akarsu, gelgit, biomas enerjisi gibi doğal enerji kaynakları.
Kömür, petrol, doğal gaz, nükleer maddeler gibi yer kabuğunda sınırlı rezerve sahip olan doğal enerji kaynakları.
Sayfalar: 12345   414243444546474849